Banholt
Banholt, in het Limburgs Tebannet, is een dorp in de gemeente Eijsden-Margraten, in het zuiden van de Nederlandse provincie Limburg. Het dorp heeft 1.005 inwoners en ligt op het Plateau van Margraten op ongeveer 180 meter hoogte. Bij Banholt hoort de buurtschap Terhorst. Nabij het dorp ligt de Banholterheide, ook wel het Eiland van Banholt genoemd, omdat het ooit tussen twee Maasarmen in lag; het harder gesteente bleef als eiland achter toen de rivier de zachte aarde wegsleet. Duizenden jaren geleden werd hier al vuursteen gedolven in de Groeve Banholtergrubbe, die sinds 2013 is opgeknapt en als geologisch monument is benoemd. Banholt en Terhorst hoorden lange tijd bij Mheer: tot 1939 als parochie en tot 1981 als gemeente. De in 1875 voltooide Sint-Gerlachuskerk was aanvankelijk omstreden en leidde tot het Banholts Schisma van 1876 tot 1881; de karakteristieke toren met zadeldak is zeldzaam in Limburg. Het dorp is sinds 2021 bekend vanwege zijn Pinksterkermis met het kappen van de Gerlachusden en de Broonk-processie, die op de Inventaris Immaterieel Cultureel Erfgoed Nederland staan. Een Limburgs plateau-dorp met een schisma, een eiland en een eigen kermis.